Współczynniki kosztów ciepła LAF dla wspólnot i spółdzielni mieszkaniowych
Podstawa prawna
Zgodnie z § 7. 1. aktualnego Rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 7 grudnia 2021 r. w sprawie warunków ustalania technicznej możliwości i opłacalności zastosowania ciepłomierzy, podzielników kosztów ogrzewania oraz wodomierzy do pomiaru ciepłej wody użytkowej, warunków wyboru metody rozliczania kosztów zakupu ciepła oraz zakresu informacji zawartych w indywidualnych rozliczeniach Właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego dokonuje wyboru metody rozliczania całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale w tym budynku, tak aby wybrana metoda, uwzględniając współczynniki wyrównawcze zużycia ciepła na ogrzewanie wynikające z położenia lokalu w bryle budynku, przy jednoczesnym zachowaniu prawidłowych warunków eksploatacji budynku określonych w odrębnych przepisach, stymulowała energooszczędne zachowania oraz zapewniała ustalanie kosztów zakupu ciepła w sposób odpowiadający zużyciu ciepła na ogrzewanie.
Czym są współczynniki wyrównawcze zużycia ciepła LAF (Rm)?
Współczynniki wyrównawcze LAF (Rm) stosuje się w celu uwzględnienia w rozliczeniu kosztów ciepła niekorzystnego położenia lokali w bryle budynku. Większym zapotrzebowaniem na energię charakteryzują się lokale usytuowane na parterze i poddaszu, przy ścianach szczytowych lub nieogrzewanych pomieszczeniach, aniżeli lokale znajdujące się wewnątrz budynku. Ma to znaczący wpływ na zużycie ciepła przez poszczególnych mieszkańców
Współczynniki korekcyjne LAF (Rm) pozwalają wiarygodnie podzielić całkowite koszty ogrzewania budynku na poszczególne lokale mieszkalne z wykorzystaniem wskazań ciepłomierzy lub podzielników. Odczyty z ciepłomierzy lub podzielników są korygowane o wartości współczynników wyrównawczych, które zostały wyznaczone dla lokali. W ten sposób otrzymujemy liczbę jednostek, pozwalającą obliczyć udział danego lokalu w ogólnych kosztach ogrzewania budynku. Pozwala to na zniwelowanie różnic, spowodowanych niezależnymi od mieszkańców czynnikami i bardziej sprawiedliwy podział kosztów ogrzewania.
Metody wyznaczania współczynników wyrównawczych budynku LAF (Rm)
Istnieją trzy podstawowe metody wyznaczania współczynników LAF (Rm):
- metoda polegająca na doborze stałych współczynników korekcyjnych z tablic opracowanych przez COBRTI INSTAL, które należy przyporządkować poszczególnym mieszkaniom, w zależności od ich położenia w bryle budynku. Współczynniki wyznaczone tą metodą są bardzo uogólnione, co może powodować znaczne odchylenia od dokładniejszej metody – obliczeniowej. Często przy skomplikowanej geometrii budynków jaka stała się standardem od lat 90ych przyporządkowanie współczynników na podstawie tablic do określonych lokali jest dla Zarządców bardzo trudne. W związku z powyższymi, nie zaleca się stosowania tej metody.
- metoda hybrydowa, której podstawą jest ujęcie w obliczeniach mocy zainstalowanych w lokalach grzejników i pionów instalacji c.o. . Obecnie ze względu na różnorodność oferty odbiorników ciepła i indywidualne zmiany lokatorów metoda ta nie jest stosowana.
- metoda obliczeniowa polegająca na wyliczeniu współczynników korekcyjnych, wykorzystując analizę jednostkowych strat ciepła w poszczególnych lokalach i przyporządkowując do nich odpowiednie współczynniki korygujące. Wartość współczynnika dla lokali o najniższych stratach energii wynosi 1, natomiast dla lokali o wyższych stratach przyporządkowuje się wyliczone współczynniki, które są mniejsze od 1. Popularyzacja tej metody nastąpiła stosunkowo niedawno wraz z rozwojem oprogramowania do modelowania energetycznego budynków.
Zastosowanie prawidłowej metodologii obliczeń pozwala wyznaczyć współczynniki korekcyjne w sposób rzetelny i sprawiedliwie dokonać podziału indywidualnych kosztów ogrzewania. Należy zaznaczyć, że podobnie jak przy sporządzaniu świadectw charakterystyki energetycznej podstawą do obliczeń są wartości normowe, a nie (jakże różne) indywidualne preferencje termiczne lokatorów. Takie ujęcie pozwala w praktyce na stymulację energooszczędnych zachowań mieszkańców.
Metoda obliczeniowa wyznaczenia współczynników wyrównawczych uwzględnia straty cieplne, które wynikają m.in. z:
- usytuowania lokalu w bryle budynku,
- powierzchni i rodzaju przegród zewnętrznych i wewnętrznych,
- stanu technicznego budynku,
- osłonięcia budynku,
- występowania nieszczelności (nadmierna wentylacja oraz infiltracja),
- strefy klimatycznej, w której znajduje się budynek,
- stanu izolacji termicznej przegród budynku,
- sposobu użytkowania lokalu (mieszkalne, usługowe, lub inne).
Metody wyznaczania współczynników wyrównawczych budynku LAF (Rm)
W celu prezentacji różnic w wynikach pomiędzy metodą obliczeniową, a tabelaryczną warto zaprezentować poniższe zestawienie. Opisuje ono współczynniki rzeczywistego budynku będącego przedmiotem naszej realizacji. Budynek wybudowany został w 2019 roku w Warszawie i posiada prostą trzykondygnacyjną bryłę na planie litery „L”.
| Nr lokalu | Współczynnik tablicowy | Obliczony | Różnica |
| 1 | 0,9 | 0,728 | 0,172 (19%) |
| 2 | 0,8 | 0,790 | 0,010 (1%) |
| 3 | 0,8 | 0,866 | 0,066 (8%) |
| 4 | 0,9 | 0,916 | 0,016 (2%) |
| 5 | 0,9 | 0,849 | 0,051 (6%) |
| 6 | 0,9 | 0,889 | 0,011 (1%) |
| 7 | 0,8 | 0,808 | 0,008 (1%) |
| 8 | 0,7 | 0,813 | 0,113 (16%) |
| 9 | 1,0 | 0,833 | 0,167 (17%) |
| 10 | 0,9 | 0,854 | 0,046 (5%) |
| 11 | 0,9 | 0,941 | 0,041 (5%) |
| 12 | 1 | 1 | 0 (0%) |
| 13 | 1 | 0,920 | 0,080 (8%) |
| 14 | 1 | 0,968 | 0,032 (3%) |
| 15 | 0,9 | 0,872 | 0,028 (3%) |
| 16 | 0,8 | 0,877 | 0,077 (10%) |
| 17 | 0,9 | 0,725 | 0,175 (19%) |
| 18 | 0,8 | 0,731 | 0,069 (9%) |
| 19 | 0,8 | 0,794 | 0,006 (1%) |
| 20 | 0,9 | 0,837 | 0,063 (7%) |
| 21 | 0,9 | 0,780 | 0,120 (13%) |
| 22 | 0,9 | 0,814 | 0,086 (10%) |
| 23 | 0,8 | 0,745 | 0,055 (7%) |
| 24 | 0,7 | 0,749 | 0,049 (7%) |
Jak widać wyznaczone współczynniki korekcyjne wg różnych metod różnią się między sobą aż do 20%. W każdym przypadku różnice te w bezpośredni sposób wpływają na rachunki za ogrzewanie ponoszone przez poszczególnych Właścicieli. Jedynie metoda obliczeniowa wyznaczania współczynników korygujących położenie lokali w bryle budynku jest w stanie w sposób bezsporny dokonać sprawiedliwego podziału kosztów ogrzewania.
Jaki jest koszt opracowania współczynników korekcyjnych LAF?
Nie ma na to pytanie jednoznacznej odpowiedzi. Wycena dla każdego budynku jest indywidualna i uwzględnia takie rzeczy jak:
- przewidywany stopień skomplikowania obliczeń,
- ilość lokali w budynku
- stan i forma posiadanej dokumentacji technicznej.
Ogólnie sprawdza się jednak zasada, wedle której większe budynki o regularnej formie opracowują współczynniki korekcyjne w niższej cenie w ujęciu na pojedynczy lokal, niż małe obiekty o skomplikowanej geometrii.
Kiedy należy stosować współczynniki korekcyjne LAF (Rm)?
Zgodnie z § 7. 1. aktualnego Rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 7 grudnia 2021 r. stosowanie współczynników korygujących niekorzystne położenie lokali w bryle budynku jest wymagane w przypadku rozliczania kosztów zużycia energii cieplnej w budynku mieszkalnym, na podstawie ciepłomierzy lokalowych lub podzielników kosztów centralnego ogrzewania. Współczynniki korekcyjne LAF powinny zostać ponadto wyznaczone ponownie w przypadku poddania budynku termomodernizacji.
Dlaczego Termodiagnostyka?
Posiadamy bogate doświadczenie w obliczaniu współczynników korygujących położenie lokali w bryle budynków, a także wyznaczaniu projektowanego obciążenia cieplnego – podstawy prawidłowo zastosowanej obliczeniowej metody wyznaczania współczynników. Solidne zaplecze merytoryczne w zakresie fizyki cieplnej budowli jest niezbędne do rzetelnego opracowania tak delikatnej dla Mieszkańców kwestii jak korygowanie wskazań podzielników ciepła i ciepłomierzy.
Zaufały nam już dziesiątki Wspólnot Mieszkaniowych i Zarządców Nieruchomości z całego kraju, potwierdzając wysoką jakość naszych usług referencjami. Oferujemy wsparcie merytoryczne, a także atrakcyjne warunki współpracy. Zapraszamy do złożenia zapytania w celu poznania indywidualnie dopasowanej oferty.
Masz pytanie?
Skontaktuj się z nami
Masz pytania lub potrzebujesz porady? Wypełnij formularz, a nasz specjalista skontaktuje się z Tobą w możliwie najkrótszym czasie.
Chętnie doradzimy, rozwiejemy wątpliwości i zaproponujemy najlepsze rozwiązania dopasowane do Twojej sytuacji.